OEE (Overall Equipment Effectiveness)
Maatstaf voor productieve efficiëntie
OEE wordt gebruikt om snel inzicht te krijgen in hoe efficiënt een productieproces werkelijk draait. In plaats van losse cijfers over stilstand, snelheid of afkeur, combineert OEE deze factoren tot één duidelijke indicator. Daarmee kun je gericht verbeterpunten vinden, prioriteren en de impact van procesoptimalisatie meetbaar maken.
Wat is OEE?
OEE (Overall Equipment Effectiveness) is een prestatie-indicator die laat zien welk deel van de geplande productietijd effectief wordt omgezet in goede producten. De OEE-score is een combinatie van drie onderdelen:
- Beschikbaarheid (Availability): hoeveel tijd de lijn daadwerkelijk draait ten opzichte van de geplande tijd (stilstand verlaagt dit).
- Prestatie (Performance): hoe snel je produceert ten opzichte van de ideale snelheid (langzamer draaien verlaagt dit).
- Kwaliteit (Quality): welk deel van de output in één keer goed is (afkeur en herwerk verlagen dit).
Door deze drie factoren te combineren ontstaat één percentage dat de “echte” productieve efficiëntie weergeeft.
Hoe bereken je OEE?
OEE wordt meestal berekend als:
OEE = Beschikbaarheid × Prestatie × Kwaliteit
In de praktijk betekent dit dat een hoge OEE alleen haalbaar is als:
- stilstanden beperkt zijn,
- de lijn dicht bij de nominale snelheid draait,
- en de kwaliteitsoutput hoog is.
Waarom is OEE belangrijk bij procesoptimalisatie?
OEE helpt om verbeterkansen concreet te maken en discussies te objectiveren. Het maakt zichtbaar:
- Waar verlies ontstaat: door stilstand, snelheidverlies of kwaliteitsverlies.
- Wat prioriteit heeft: je ziet sneller of je winst zit in onderhoud, afstelling, operator-handling of kwaliteitsborging.
- Of verbeteringen werken: OEE laat de impact van acties meetbaar terugkomen in cijfers.
- Hoe processen vergelijkbaar worden: tussen lijnen, shifts, producten of locaties (mits je definities consistent houdt).
Waar moet je op letten bij het gebruik van OEE?
Een OEE-score is pas echt bruikbaar als de meting klopt en consistent is:
- Duidelijke definities: wat telt als stilstand, omsteltijd, microstops, herwerk?
- Betrouwbare data: handmatige registraties geven vaak ruis; automatische data is consistenter.
- Context van productmix: kleine series, veel omstellingen of nieuwe producten beïnvloeden OEE.
- Niet alleen sturen op het cijfer: de waarde zit vooral in het vinden van oorzaken en acties achter de score.
Wil je OEE inzetten om jouw productieproces gericht te verbeteren? Didak Injection denkt graag mee over meetdefinities, datavastlegging en het vertalen van OEE-inzichten naar praktische procesoptimalisatie.
